Dr. Margriet Krijtenburg

Schuman's Europe (English summary)

With the EU in crisis and struggling to maintain its unity, there has never been a better time to look into the beginnings of the unification process.

This was the urge I felt, encouraged by my multicultural study background and living-abroad experiences, when I started my dissertation on 'Schuman's Europe: His frame of reference'. The book explores the original vision of a unified Europe by Robert Schuman, the main architect of European unification. It examines how his thoughts, personality, religious background as a practicing catholic and his origin from the region of Alsace-Lorraine all came together in his vision of European unification.

Schuman considered the European spiritual and cultural heritage to be the 'raison d'être' of European unification. He advocated integration in small steps - taking into account basic human psychology - and therefore believed that the process of unification would take several generations. National interests were to be safeguarded as much as possible, provided that they did not go against common European interests. Schuman's vision provides a refreshing view on current European society, gives an insight into the cause of the problems the EU is currently facing and supplies a frame of reference that can be used to work on a solution. Summary of the book.


Schuman en de wortels van Europa

Mijn fascinatie is Europa. Ik ben op veel plaatsen in de wereld geweest. Ik zie om me heen hoe staten en gemeenschappen worstelen met hun culturele fundamenten. Ik vraag mij af welke betekenis de wortels van Europa kunnen hebben voor de ontwikkeling van een multiculturele samenleving zoals die zich nu op allerlei manieren manifesteert. In september 2012 ben ik gepromoveerd op het onderwerp: Schuman en de wortels van Europa.

Proefschrift bestellen
Mijn proefschrift kunt u bestellen via deze link naar Leiden University Press.

Biografie en dissertatietraject

Ik ben docente Spaans aan de academie voor Europese Studies en Communicatie Management van De Haagse Hogeschool. Mijn Masters in Europese Studies heb ik aan de universiteit van Amsterdam behaald. Eind 2002 ben ik teruggekeerd van een achtjarig verblijf in India, waar ik onder andere als directeur van het University Exchange Programme India Europe werkzaam ben geweest. Ik ben getrouwd en mijn man en ik hebben afwisselend voor korte of langere tijd pleegkinderen in huis.

In september 2008 ben ik bij Universiteit Leiden - Campus Den Haag, Centrum Regionale Kennisontwikkeling als eerste promovenda van het duale dissertatieprogramma begonnen. Precies vier jaar later, op 11 september 2012, ben ik gepromoveerd als eerste duale promovenda van de Universiteit Leiden. Deze unieke mogelijkheid viel me ten deel dankzij het samenwerkingsverband dat er was ontstaan tussen De Haagse Hogeschool en Universiteit Leiden op het gebied van promoveren. Hieronder een verslag van de verschillende fasen in mijn promotietraject.

Onderwerp

In het kader van het lectoraat European Public Management op de Haagse Hogeschool heb ik met de lector, collega’s en studenten van de Academie Europese Studies in 2007 de eerste Europadag van onze opleiding mogen organiseren. De dag draaide om Schuman - vader van de Europese Unie - Gandhi en Johannes Paulus II. Deze drie persoonlijkheden menen dat eenheid alleen gerealiseerd kan worden en blijven voortbestaan op basis van respect voor de waardigheid van het individu. Ik ga hier in mijn proefschrift dieper op in, met een focus op Robert Schuman.

Ik ben gefascineerd door Robert Schuman, de Vader van de Europese Unie. Het feit dat Schuman, Adenauer, De Gasperi en Monnet, evenals andere Europese denkers als Maritain, Guardini en Brugmans eenzelfde soort ideaal voor ogen hadden waarbij de menselijke waardigheid centraal staat, werkt intrigerend.

In het proefschrift leg ik het accent op de visie van Schuman op Europese eenheid waarbij ook de gedachten van eerder genoemde politici en filosofen een rol spelen en de sociale leer van de katholieke kerk van belang is. Schumans visie wordt gecontrasteerd met de visie van Blackham, vader van het Modern Humanisme om die van Schuman nog scherper naar voren te doen komen. Blackham streeft naar een open maatschappij gebaseerd op het sociaal-agnosticisme en Schuman naar een maatschappij gebaseerd op het christelijk humanisme. Voor het hedendaags beleid van Europa zou Schumans nadruk op de waardigheid van de mens en de daaruit voortvloeiende solidariteit - die ook het universele gemeenschappelijke belang in ogenschouw neemt - waarschijnlijk de nodige aanpassingen betekenen.

Promotor en begeleiding

Prof. dr. Paul Cliteur

Prof. dr. Paul Cliteur

Prof. dr. Paul Cliteur, hoogleraar encyclopedie van de rechtswetenschap bij de Faculteit der Rechtsgeleerdheid, is mijn promotor.

Dr. Adriaan in ’t Groen, directeur van het duale dissertatieprogramma, faciliteert en stimuleert het schrijven aan het proefschrift. Zijn aandacht richt zich op een efficiënt promotieproces. Samen met docent en begeleider Richard ’t Hart heeft hij o.a. ook geregeld dat wij als promovendi leerzame cursussen kunnen volgen als 'Philosophy and Government' en 'Argumentatieleer'. Dat ik me als promovenda in de watten gelegd voel bij het Centrum Regionale Kennisontwikkeling door de inspirerende omgeving aldaar en de mede-promovendi, maakte dat ik daar met veel plezier wekelijks bivakkeerde om te werken aan mijn dissertatie.


Onderzoek en schrijven

Promoveren is leuk, vooral als je de smaak te pakken hebt! Zo heb ik na een grondige literatuurstudie waarbij ik voortdurend excerpten en aantekeningen van de gelezen stof heb gemaakt, hoofdstukken heb geschreven en ingeleverd, eind april 2010 mijn vierde draft manuscript besproken met mijn promotor, Paul Cliteur. Mijn promotor stimuleert me voortdurend ook erg in dit schrijfproces door elke keer alles nauwgezet te lezen en op het geschrevene met opbouwend commentaar te reageren. Ook de verhelderende en boeiende gesprekken met hem waardeer ik zeer. Ik heb mijn hele boek reeds geschreven, en er positief commentaar op gekregen: “De boom staat; er moeten nog wat meer ballen in gehangen worden om hem te verfraaien” aldus Paul Cliteur.

In juli 2010 ben ik voor de tweede keer afgereisd naar het Maison de Robert Schuman in Scy-Chazelles, een dorpje op zo’n 5 kilometer afstand van Metz. Net als vorig jaar - toen ik er in de archieven van Schuman dook - was het bezoek ook dit jaar weer erg geslaagd. Het werd zelfs beloond met een verzoek of ik er op 17 oktober 2010 een lezing zou willen verzorgen over mijn proefschrift, maar wel graag in het Frans…! Ook werd ik uitgenodigd voor het Colloque international over de EU dat op 14 en 15 oktober 2010 plaats zou vinden en waarbij allerlei hoogleraren van met name Franse universiteiten zouden komen spreken. Dit zou dus een goede gelegenheid zijn om contact met hen te leggen. Fantastisch natuurlijk! Door deze uitnodigingen ben ik erg druk bezig geweest om mijn middelbare school Frans op te vijzelen. Erg leuk om te doen! Ik heb daarvoor ook een tiental privé lessen gevolgd bij de Alliance Française.

Het Colloque international in Metz, waarbij de EU van geschiedkundig, economisch, sociaal en politiek oogpunt belicht werd en Schuman en Monnet goed naar voren kwamen, was erg interessant. Ook was het goed met de sprekers kennis te maken en gedachten uit te wisselen. Ik heb inmiddels contact gelegd met de université Paul Verlaine - Metz en gesproken over uitwisselingsmogelijkheden. Er is nu het plan gemaakt om een symposium over Europa te organiseren met het gedachtegoed van Schuman als leidraad.

Mijn lezing bij het Maison de Robert Schuman in het Frans over “La loi naturelle: point de départ de l’Europe Unie?” was een ware uitdaging en een magnifieke ervaring. Het ging goed en het levendige debat na afloop werd door ieder als verrijkend ervaren. Het houden van mijn eerste lezing over het proefschrift in het huis van Schuman zelf was iets unieks waar ik altijd erg dankbaar voor zal zijn. Een paar dagen later heb ik in Brussel gesproken met uitgeverij Peter Lang, die geïnteresseerd is in het publiceren van mijn proefschrift. Bijna te mooi nieuws om waar te zijn… Ik zal nu alle benodigde gegevens naar hen opsturen. Ook heb ik contact gezocht met het Europa Instituut van de Université libre de Bruxelles. Want ja, de gedachtewereld van Schuman moet toch met name in Brussel centraal (komen te) staan. Dankzij Campus Den Haag en De Haagse Hogeschool is dit alles toch maar mogelijk gemaakt!

Promotie

Het groot auditorium is afgeladen vol met familie, vrienden, collega’s, medepromovendi en een aantal studenten die spijbelen. Gewéldig! Er zijn ongeveer 250 mensen in de zaal. Wát fantastisch iedereen hier zo bij elkaar te zien! Mijn ouders, zus, broer, schoonzus met voltallige gezinnen bezetten de eerste twee rijen en ik heb ze dus goed in het vizier. Wat leuk ook professor Brinkhorst en Mieke Weisglas, de vrouw van mijn vroegere hoogleraar Max Weisglas te ontdekken in de menigte!

De hoogleraren komen binnen onder aanvoering van de Pedel. Professor Cliteur, mijn promotor, knikt me bemoedigend toe. De verdediging gaat beginnen. Ik voel de spanning in me opkomen, maar gelijk besluit ik alles in de handen van God te laten. De eerste vraag is van Professor Alting von Geusau. Of ik met primaire - niet secundaire - bronnen kan aantonen dat het Schuman is en niet Monnet die de belangrijkste architect van de Schuman Verklaring is. Ik ga van start en ik krijg er zelfs plezier in!

Ik vertel hoe alle voorbereidende documenten de dag vóór de Schuman Verklaring zijn verbrand, dat er dus alleen getuigenissen zijn van deelnemers aan de opzet van de Verklaring. Maar er is ook Schuman zelf met zijn politieke omstandigheden, achtergrond van Elzas-Lotharingen en bovenal inspiratiebron van het katholieke geloof, die hem aanzet tot verzoeningspolitiek en supranationaal regelen van de kolen en staal als instrumenten om de vrede te bestendigen. Hierop vraagt Christa Tobler wat het referentiekader van Schuman kan betekenen met betrekking tot Griekenland en de eurozone. Nu ik een keer de slag te pakken heb, vloeien de woorden spontaan uit mijn mond. Wat ís die Schuman toch een inspiratiebron! Griekenland zal sowieso bij de EU moeten blijven horen in Schumans optiek, aangezien het fundament van de eenwording volgens hem immers in het Europees spiritueel en cultureel erfgoed ligt. En wat de eurozone betreft dat is aan de economen en politicologen om goed te bestuderen. Wel kan ik zeggen dat Schumans effectieve solidariteit érg ver reikte. Het is nogal wat je aartsvijand niet alleen te vergeven, maar ook nog eens de helpende hand toe te steken om hem als gelijkwaardige partner in het vredesproject van de eenwording te betrekken! Als Griekenland de wil toont zijn economische structuren te hervormen.

Ook Professor Ellian en zijn vraag of de nationale staten niet zullen verworden tot regio’s van de Europese Unie en of Schumans Europa niet utopisch is geworden nu de christelijke moraal van het scenario verdwenen lijkt te zijn, kan rekenen op een bevlogen antwoord. Schumans Europa is actueler dan ooit! De nationale staten zijn historische realiteiten waar men niet om heen kan. Problemen die te groot zijn voor de nationale staat zijn er om in Brussel opgelost te worden. Het subsidiariteitsbeginsel vergroot de actieradius van de staat alleen maar. En de christelijke moraal? Die zit is ons DNA zelfs als we het bestaan ervan willen ontkennen. Dr. Molier vraagt of Schumans Europa wel betrekking kan hebben op de multiculturele samenleving van tegenwoordig en of de christelijke moraal nog van dienst kan zijn of dat een seculiere ethiek beter is. Schumans uitspraak is hier op zijn plaats dat Nous sommes tous des instruments bien imparfaits d’une Providence qui s’en sert dans l’accomplissement des grands desseins qui nous depassent oftewel we zijn allen onvolmaakte instrumenten van de Voorzienigheid die grootse plannen met ons heeft die ons ver te boven gaan!, dit geldt voor iedere burger dus. Schumans Europa is wel degelijk van toepassing op ieder mens ongeacht zijn religie of niet religie! En de Christelijke moraal die is eeuwigdurend; de sociale leer van de katholieke kerk laat zien hoe de christelijke orde als leidraad kan fungeren voor economie en politiek.

En zo vliegt uiteindelijk de tijd voorbij. De oplossing van de problemen van Europa liggen niet op het institutionele maar op het fundamentele vlak. Het spirituele en culturele erfgoed is de reden van eenwording, niet het institutionele; al is het institutionele nodig om het fundamentele vorm te geven. In mijn enthousiasme sla ik zelfs een keer bijna mijn diadeem-hoed van mijn hoofd! Er zijn nog meer en mooie vragen van Professor Eijsbouts en Dr. in’t Groen. Het Hora est! komt echter ook op een prima moment. Terugtrekking volgt en al snel daarna komen de hoogleraren weer binnen en wordt me de bul tot doctor uitgereikt. Ik kan het zelf nog niet geloven! De laudatio door Dr. Adriaan in ’t Groen, directeur van het CRK en tezamen met Professor Cliteur nauw betrokken bij mijn proefschrift, is prachtig. Professor Cliteur spreekt vervolgens ook mooie woorden, die me verlegen doen voelen. Ik voel me enorm dankbaar voor de oprechte, leuke en verfrissende dialoog die er gaande was tijdens de verdediging en die door het publiek met aandacht werd gevolgd. Er werd ook gelachen. Velen zeiden na afloop dat ze nog nooit zo’n leuke promotie hadden meegemaakt. Vooral ook verwend met de aanwezigheid van zoveel dierbaren in de zaal en met het kúnnen promoveren op Schumans denkwereld over Europa! Wát héb ik veel van hem geleerd! Promoveren is een feest!

Na de promotie - het Post-doc leven

Het post-doc leven is verrassend actief! Niks geen rustige periode! Naast het weer op volle toeren draaien op De Haagse Hogeschool, wordt er "van buitenaf" nogal eens een beroep op me gedaan vanwege mijn proefschrift. Artikelen die erover in kranten en wetenschappelijke bladen verschijnen, vragen naar deelname aan radio-interviews, schrijven van (wetenschappelijke) artikelen, geven van presentaties en mede-organiseren van seminars over Europa en de actuele betekenis van Schumans referentiekader voor de EU van nu, maken het een ware baan erbij. Het Universiteit Leiden – Campus Den Haag - De Haagse Hogeschool - wetenschappelijk seminar dat binnenkort naar aanleiding van mijn proefschrift plaats zal vinden, is een bekroning van het feit dat ik de eerste duale promovenda ben van het Centrum voor Regionale Kennisontwikkeling. Wat bén ik - nog steeds - dankbaar voor deze unieke begeleiding bij het tot stand komen van mijn proefschrift en het contact houden daarna!

In januari 2013 is de proefschrift-editie van mijn onderzoek gepubliceerd bij Leiden University Press. Verder werk ik met medewerking van het CRK aan de commerciële uitgave ervan waarvoor de Uitgeverij Peter Lang in Brussel reeds zijn interesse heeft getoond. Nooit geweten dat er een nieuw fascinerend levenspad vanuit je promotie kan ontspringen en dat Schuman zo weer springlevend kan worden!

Om het bovenstaande wat zichtbaarder te maken, geef ik het volgende overzicht:

• Interview + Artikel Algemeen Dagblad: 11 september 2012
• Telefooninterview: 26 september 2012
• Radio Interview (20 min) Radio 5: 27 september http://www.radio5nostalgia.nl/uitzendingen/2012-09-27/uitzendingen.html
• Recensie in Nederlands Juristen Blad: 28 september 2012
• Recensie in Friesch Dagblad: 2 oktober 2012
• Gesprek met journalist Paul van Veldhoven: 5 oktober 2012
• Ontmoeting met Jeff Fountain: (ook) schrijver van boek over Schuman (+ mijn proefschrift over Schuman gegeven): 19 oktober
• Artikel geschreven: Mercator Net: 19 oktober 2012 http://www.mercatornet.com/articles/view/only_60_years_overdue
• Recensie in Katholiek Nieuwsblad: 19 oktober 2012
• Presentatie gegeven bij boekpresentatie van JeffFountain: 26 oktober 2012
• Ontmoeting met interim directeur EP Europahuis, Danny de Paepe. Over proefschrift gesproken en hem gegeven: 29 oktober 2012
• Presentatie gegeven met Pieter Omtzigt (Tweede Kamer) bij CDA bijeenkomst Gooistreek in Huizen: 20 november 2012
• Telefoon Interview met Radio 1: 28 november 2012
• Uitnodiging om presentatie te geven bij Weert: 29 november 2012
• Gesprek met vice-president Europese Commissie, MarosSefcovic, en proefschrift overhandigd: 5 december 2012
• Radio interview: Radio 1, n.a.v. Nobel prijs uitreiking aan EU: 10 december 2012 http://www.radio1.nl/items/67693-nobelprijs-voor-vrede-voor-eu-is-onzin
• Artikel geschreven voor CDV (Christen Democratische Verkenningen) (wordt uitgegeven in winternummer 2012 bij Uitgeverij Boom).
• “EU, ga terug naar de kern” voor Opniniestukken.com: 25 januari 2013 http://www.opiniestukken.nl/opiniestukken/artikel/372/EU-ga-terug-naar-de-kern
• Georganiseerd en mede-verzorgd: Wetenschappelijk Seminar Cultuur van Europa III “Solidariteit, subsidiatiteit en saamhorigheid, de actuele betekenis van Schumans referentiekader”: in Conferentieoord Zonnewende in Moergestel, Stichting Soka (Sociale en Kulturele Activiteiten): 2 februari 2013. Het seminar was druk bezocht en erg geslaagd. Er werden vele goed doordachte vragen gesteld aan de sprekers en er vond een levendige discussie plaats in een ontspannen sfeer. Zowel sprekers als publiek gingen zeer tevreden naar huis. Fijn!
• Artikel over Schuman met gebruik van proefschrift door filosoof & publicist Sjoerd van Hoorn in Inspiratie Magazine, nummer 1- 2013.
• Afspraak met Mgr. Raffin, bisschop van Metz en Schumandeskundige, op 22 februari 2013.
• Ontmoeting met Prof. Martin Roussel i.v.m. Schuman, 24 februari 2013.
• Afspraak met J.F. Thull, directeur Maison de Robert Schuman. 25 februari. Hij wil het proefschrift graag in het Frans gepubliceerd hebben. 4 September is het 50 jaar geleden dat Schuman is overleden en start het “50 jaar in memoriam  Robert Schuman jaar waarin vele aktiviteiten georganiseerd zullen worden en mijn boek extra o prijs zal worden gesteld.  Hij zal zorgen voor het publiceren, ik voor de vertaling. Dit betekent voor mij: sponsors vinden.

Vanaf 15 maart 2013 ga ik me o.a. bezig houden met:
1. Commerciële editie van proefschrift (hoofdstuk toevoegen met EU-Nobelprijs, vragen van oppositiecommissie en enkele actuele EU gebeurtenissen als Cameron speech en terughalen van bevoegdheden van EU al dan niet)
2. Presentaties geven:
- 2,5 uur interactie verzorgen m.b.t. EU-issues in relatie tot Schumans visie: voor MBA-studenten (Kent University) in Brussel: 26 maart 2013
- Bezoek aan Uitgeverij Peter Lang, 26 maart
- Afspraak met Danny de Paepe, Europahuis, 28 maart 2013
- Stramproy (bij Eindhoven) voor groep die een Schuman-reis gaat maken in Metz-Lotharingen: 7 april 2013
- Onderzoeksdag op De Haagse Hogeschool: 17 april 2013
- Studium Generale TU-Eindhoven: 24 april 2013
- “State of Europe” in Dublin (EU voorzitterschap): 9 en 10 mei 2013
- Lezing over Schumans visie op Europese eenwording voor studenten politicologie, studentenhuis Leidenhoven, Amsterdam: 16 mei 2013
- Seminar HHS-LU “Ik, Wij en de EU. Actualiteit van Schumans referentiekader”, De HHS: 29 mei 2013
3. Wetenschappelijke  Artikelen en opiniestukken schrijven voor:
- Think-tank Europese Cie. Brussel
- ART-HHS (aprilnummer 2013)
- Mercator Net
- Opiniestukken
- CDV (wetenschappelijk Partijbureau van het CDA)
4. Deelname aan think-tank: Think tank groep (wetenschappers, docenten en anderen betrokken bij het onderwijs) die start in Dublin bij State of Europe congres.
5. Wetenschappelijk Seminar Schuman & EU vandaag, HHS-Universiteit Leiden voorbereiden en mede invullen: februari-juni 2013.
6. Deelnemen (met studenten/collega’s) aan Schuman seminar in Scy-Chazelles (Metz) in september 2013.
7. Het samen met de Academie voor Europese Studies en Communicatie Management  een groot maart-seminar 2014. organiseren door en voor studenten over “De aktuele betekenis van de solidariteitsgedachte en het denkkader van Robert Schuman”. Het is tevens een goede voorbereiding voor de EP verkiezingen in mei 2014.
8. Mede-organiseren en verzorgen met ESCM op HHS van Minor Geschiedenis van EU en protagonisten (Schuman, Beyen, Delors, Van Rompuy).

Verder ontvang ik allerlei mails van mensen die ik niet ken en die graag meer info willen, een afspraak met me willen maken, het boek willen bestellen, gedachten willen uitwisselen. Ook heb ik verscheidene lezingen en presentaties m.b.t. EU/Europa bijgewoond. Kortom, er bestaat een heel bruisend leven na promoveren!

Contact

E-mail: info@mkrijtenburg.eu

 
Laatst Gewijzigd: 02-05-2013